Door Dick van Rietschoten en Julliette Kappeyne
De Vogelwijk . juni 2019 17

Van tijd tot tijd staan in allerlei media oproepen aan jongeren om deel te nemen aan de internationale scholierenuitwisseling via het wereldwijde netwerk AFS. Ook worden er geregeld gastgezinnen gezocht die enkele maanden een buitenlandse scholier in huis willen nemen. Dergelijke berichten krijgen meer zeggingskracht als ze gepaard gaan met een praktijkvoorbeeld. Daarom publiceren we bij dezen de ervaringen van wijkgenote Juliette Kappeyne, die haar schooljaar 2017/2018 doorbracht in Canada. Bij haar thuis aan de Laan van Poot heeft een paar keer gedurende korte tijd een buitenlandse scholier gewoond. AFS is van oorsprong een organisatie van Amerikaanse jongeren die in het buitenland vrijwilligerswerk deden. De letters AFS stonden voor American Field Service. Die naam bleef, maar het karakter van de organisatie veranderde na de Tweede Wereldoorlog aanzienlijk. AFS groeide uit tot een wereldwijd netwerk van zestig landen die middelbare scholieren uitwisselen om elkaars cultuur, geschiedenis en taal te leren kennen. Sinds 1947 is er ook een AFS-vestiging in Nederland.

Franstalig Canada

“Ik ben in augustus 2017 naar Canada vertrokken’’, vertelt Juliette, die nu in Utrecht Liberal Arts & Sciences studeert aan het internationale University College. ”Dat was vlak nadat ik hier in Den Haag op Haganum m’n eindexamen gymnasium had gehaald. In Canada kwam ik – op eigen verzoek – terecht in het Franstalig gebied, in een stadje dat Lévis heet en aan de zuidkant van Québec City ligt. Ik werd ondergebracht in een gastgezin en van daaruit ging ik het laatste jaar van High School doen, de Ecole Secondaire. Aan alles deed ik mee, tot en met de examens, waarvoor ik uiteindelijk ook slaagde.’’

Waarom koos je voor dit avontuur?

“Mijn vader was op z’n achttiende ook via AFS op uitwisseling geweest, in zijn geval naar de VS. Dat heeft me wel geïnspireerd. Maar mijn belangrijkste drijfveer was dat ik graag een nieuwe cultuur wilde leren kennen en goed Frans wilde leren spreken. Ik had natuurlijk ook voor Frankrijk kunnen kiezen, maar ik wilde ook graag iets van de Amerikaanse sfeer meemaken. Franstalig Canada was daarom de ideale optie voor mij. Het leek me fantastisch om daar een poos gewoon in het dagelijks leven mee te draaien. Dat is de enige manier om de taal en cultuur goed te leren kennen. Ik heb voor AFS gekozen omdat het vanwege de ervaringen van mijn vader goed en vertrouwd voelde. Hun idee vind ik ook heel goed. De focus ligt echt op intercultureel leren en je krijgt daar veel begeleiding bij. Het voelde allemaal heel persoonlijk.’’

Vertel eens wat leuke ervaringen?

“In februari 2018, toen er nog veel sneeuw lag, heb ik met alle AFS-scholieren uit mijn regio, ongeveer tien jongens en meisjes, een ahornsiroopbedrijf bezocht, diep in de bossen. Wij mochten het vocht verzamelen dat uit de esdoorns komt en waar ahornsiroop van gemaakt wordt. Er lag in het bos zo’n enorme hoeveelheid sneeuw dat we er telkens in vast kwamen te zitten. Dat was natuurlijk lachen. Die dag voelde ik mij een echte Quebecois. Ook het officiële eindejaarsbal voor de hoogste schoolklassen, de zogeheten prom die daar het bal des finissants werd genoemd, was een bijzondere ervaring. Dat is voor alle leerlingen echt een big deal. Er wordt het hele jaar door over gepraat. Nog afgezien van je kleding moet ook je aankomst bij het bal bijzonder zijn. Ik wilde als echte Nederlander op de fiets. Dat deed ik samen met twee vriendinnen, eentje uit Denemarken en één uit Brazilië. De dag ervoor waren we uren bezig geweest met het versieren van onze fietsen in de stijl van onze landen. Het was een groot succes en zeker a night to remember.’’

Is ‘t een aanrader, zo’n uitwisseling?

“Ik zou het alle scholieren willen aanraden! Het kan vanaf je 15e tot je 18e, dus het kan ook prima tussen twee jaar van je middelbare school door. En het is echt geen verloren tijd! Het is zo leerzaam! Je leert een andere cultuur kennen, je wordt je meer bewust van je eigen cultuur en je leert jezelf beter kennen. Het is wel belangrijk dat je open staat voor nieuwe dingen en bereid bent uit je comfort zone te gaan. Zo’n jaar of half jaar in het buitenland is niet een kwestie van aldoor lekker vakantie vieren, want je gaat gewoon naar de middelbare school en doet volledig mee met het leven van je leeftijdgenoten daar. Het is ook niet allemaal alleen maar leuk. Het wordt vaak beschreven als een rollercoaster, met ups en downs. Dit is alleen maar leerzaam. Terugkijkend kan ik zeggen dat ik de tijd van mijn leven heb gehad, ook al heb ik zes maanden winter meegemaakt en hevige kou tot wel 40 graden onder nul. Ik ben nog steeds dankbaar voor deze ervaring.’’

Waar moet een gastgezin aan voldoen?

“Gastgezinnen zijn er in alle vormen en maten, dus iedereen is geschikt, als ze maar openstaan voor nieuwe dingen. De taak van een gastgezin is wel iets meer dan onderdak en eten geven. Je moet je gast ook wat meegeven van de cultuur van je land. In Nederland zou je bijvoorbeeld de inwonende scholier moeten betrekken bij het sinterklaasfeest. Je hoort trouwens ook open te staan voor de cultuur van je gast. Het is dus een interculturele ervaring. En als het goed is, voelt het op den duur alsof je familie van elkaar wordt.